vernieuwing democratie
Ons systeem van parlementaire democratie stamt uit 1848 en is sindsdien amper veranderd. Nadat het systeem lang goed heeft gefunctioneerd is er nu sprake van een forse crisis. De kloof tussen politiek en burgers is sterk toegenomen. Het vertrouwen van de burger in politiek en politici is erg laag.
Mijn stelling is dat het Nederlandse bestuurssysteem niet meer aansluit op de eisen die de huidige samenleving stelt. Veel van wat er in Nederland de afgelopen jaren is gebeurd, zie ik als kenmerken van het naderend einde van het Democratisch systeem dat Thorbecke in 1848 heeft geschapen. Of dat goedschiks of kwaadschiks zal gebeuren hangt af van een aantal externe factoren. Maar ik verwacht dat dit proces zich in de komende tien jaar zal gaan voltrekken.
U treft hierbij mijn bewijsvoering aan, geschreven in 2003, van het feit dat de Democratie van Thorbecke in zijn nadagen verkeert. En een schets van een systeem dat veel meer aansluit op de eisen die de Nederlandse burgers anno 21e eeuw aan hun bestuurssysteem stellen: slagvaardigheid en medeverantwoordelijkheid.
Ik nodig u uit om de beide stukken te lezen, of de samenvattingen. Ik ben benieuwd naar uw reactie.

11 reacties op vernieuwing democratie
willemse
21 juli 2009 om 14:32
N.a.v uw stelling in het NRC; “de opstand van de teleurgestelde kiezer bedreigt het politiek systeem”.
Nu roep ik al een tijdje dat het is tijd voor een nieuwe revolutie, maar om nu te stellen dat alleen het mondiger maken van de kiezer de oplossing is van alle problemen waag ik te betwijfelen.
Wat ik niet terugvond in uw artikel in het NRC en uiteindelijk ook niet in uw essay “Het huis van Thorbecke stort in!”, die ik op uw internet pagina’s vond, is de verregaande individualisering van de samenleving en de steeds geringere animo van mensen, met een behoorlijk opleidingsniveau, om een politieke functie te ambiëren (u incluis).
In het door u geschetste beeld van een Burger Democratie kan ik me vrijwel geheel vinden, het mist echter een goed antwoord op de vraag hoe je burgers weer vrije tijd laat investeren in ‘het algemeen belang”. Men verkiest steeds meer en meer een individueel abonnement op een sportschool boven een lidmaatschap van een (sport) vereniging.
En nu denk ik dat een verregaande automatisering van een enquête systeem, zoals door u voorgesteld, veel van deze moderne passiviteit van de gemiddelde burger omzeilt, het lost het probleem niet op. Want laten we wel wezen de meeste complexe langlopende politieke dossiers worden al lang niet meer door politici bepaald, maar bij gebrek aan kennis door de direct betrokken ambtenaren. In die zin ben ik ook al jaren een groot voorstander van het wisselen van de toplaag van de ambtenaren op de ministeries bij het wisselen van een regering. Dat klinkt echter in mijn ogen al weer direct een beetje vreemd aangezien met name een ministerie als Verkeer & waterstaat zodanig complex is dat als ook hier weer politieke vrindjes beloond worden met dit soort ere baantjes, er weinig meer zal gebeuren dan op dit moment. Daarbij komt dat het Amerikaanse systeem, waarbij dit door de twee partijen staat goed lijkt te werken, hier in Nederland een extra oeverloos gedebatteerd zal opleveren over wie van de coalitie partners welk hoofd van een ministerie mag leveren en mogelijk zelfs een laagje eronder.
Ik vond het erg jammer om te lezen dat u zich beperkt tot slechts het constateren van deze scheefgroei in ons democratisch systeem en u niet een bijdrage wilt leveren om e.e.a. recht te buigen. Ik ben het met u eens dat het systeem zich niet van binnenuit kan en zal vernieuwen maar ik zie zeker mogelijkheden om tot een nieuw democratisch systeem te komen. Weliswaar via een achterdeurtje, maar in ieder geval zonder (zoals u het stelt in uw essay) een kwaadschikse modus.
Tot slot, en dat ligt voor de hand als je leest wat hierboven staat, wil ik nog even refereren dat uiteindelijk alles in de handen van dezelfde mensen zal blijven aangezien er altijd een selecte groep in de samenleving zal blijven die dat soort functies ambieert. Als voorbeeld neem ik het voormalige Oost-Duitsland. Na de omwenteling en de eenwording met het voormalige West-Duitsland zag je op een hele hoop plaatsten weer precies dezelfde mensen terug op politieke functies. Daarmee wil ik zeggen dat het systeem zich geen zorgen behoeft te maken, aangezien uiteindelijk weer dezelfde mensen aan het stuur zullen zitten.
MvGR, Willem
Tweets die vermelden vernieuwing democratie - Maurice de Hond -- Topsy.com
2 november 2009 om 16:15
[...] Dit blogartikel was vermeld op Twitter door Maurice de Hond, Bert van Dorp. Bert van Dorp heeft gezegd: RT @mauricedehond @bertvandorp Nee, maar wel in de vorm zoals ik het in 2003 heb beschreven: http://bit.ly/osHIp (stuk over democratie) [...]
uberVU - social comments
5 januari 2010 om 19:08
Social comments and analytics for this post…
This post was mentioned on Twitter by mauricedehond: @bertvandorp Nee, maar wel in de vorm zoals ik het in 2003 heb beschreven: http://bit.ly/osHIp...
mieke2
6 januari 2010 om 08:01
Mijn stelling is dat het Nederlandse bestuurssysteem niet meer aansluit op de eisen die de huidige samenleving stelt.
How true!
Verdómde democratie!, zegt een moeder met ervaring:
Pedopartij ziet nieuwe kans
Welke aarts-gladiolen hebben de Kieswet op dat punt veranderd? Waarom zou een nieuwe politieke kiesvereniging überhaupt bestaansrecht mogen hebben als z’n ondersteuners zo anoniem mogelijk willen blijven? En dat nu ook kúnnen?!
Vijf procent van de bevolking dat achter de standpunten van de pedofielen staat? Het is niet te hopen! Ik hoor ze nog verlekkerd bezig een jaar of 10 , 15 geleden. Voor iedere Nederlandse nieuwscamera die ze maar hebben wou (en dat waren er veel), en in interviews met iedere journalist m/v die z’n hersens elders had laten liggen. Over dat kinderen het allemaal zo fijn vinden, dat seks goed is en heel natuurlijk ook voor heel jonge kinderen, dat het helemaal geen kwaad kan!
Intussen zoveel jaar verder en met het internet dat de wereld in z’n greep krijgt, gaat er bijna geen dag meer voorbij of je moet lezen over kinderporno-netwerken, pedofiele netwerken, computers alom die stijf blijken te staan van de kinderporno afbeeldingen. Zó erg soms dat ervaren, geharde politiemannen bij hun recherche onderzoeken er bij staan te janken….
Ik ben al bezig te verhuizen vanuit Het Gooi en z’n schijn-glamour meer naar de rand van het land. Maar als ze dït voor elkaar gaan krijgen, de mannen met een levensgevaarlijke stoornis in hun hersenen: als ze voor elkaar krijgen dat er in Nederland voldoende steun voor hen te vinden is om ze aan een Kamerzetel te helpen, dan wordt het emigreren…. En gráág ook!
What’s next? De Landelijke Cokesnuivers Partij? De Partij voor het Goed Recht op Comazuipen? De Partij voor Notoire Doorroodlichtrijders? De Volkspartij voor Vrijheid en Gewetenloosheid?
mieke2
6 januari 2010 om 19:53
Als je over de duvel spreekt…. (trap je op z’n staart)
Louis Theroux: A place for paedophiles
De link voert naar een summary van de BBC documentaire van mei 2009, maar de aanleiding is een VPRO TV-programma nu vanavond op Nederland 3 om 20:25 u. Waarin deze reportage wordt uitgezonden in ons land.
BBC citaat
Louis has gained access to Coalinga Mental Hospital in California, which houses more than 500 of the most disturbed criminals in America, convicted paedophiles. Most have already served lengthy prison sentences, but have been deemed unsafe for release. Instead, they have been sent here for an indefinite time. Spending time with those undergoing treatment, Louis wrestles with whether he can ever allow himself to believe men whose whole history is defined by deception and deceit.
.
wil2121
17 januari 2010 om 13:54
Ik zou het erg op prijs stellen als er eens een onderzoek wordt gedaan naar de mening over een democratie met een gekozen staatshoofd. Dat zou Nederland veel democratischer maken. In hoeverre is Nederland rijp voor een republiek. Dat zou misschien wel een onderzoek kunnen zijn met een verrassende uitkomst.
Ria
17 januari 2010 om 23:19
Goede bijdrage Wil2121, daar ben ik ook benieuwd naar. Welke prioriteiten stellen Nederlanders aan een staatshoofd en een minister-president?, In hoeverre zijn Nederlanders geïnteresseerd bijv. naar de integriteit; de behoefte van een staatshoofd en een minister-president naar een land die zich een rechtsstaat noemt die voldoet aan algemene rechtmatige fundamenten? Zoals heel veel Nederlanders nu (kunnen) weten is van een dergelijke rechtsstaat helemaal geen sprake van, en wordt daar door de huidige regering totaal geen aandacht aan besteedt. Het wordt stil gezwegen, net alsof het dan goed is, of goed komt? Ik kan me daar nooit bij neer leggen, het blijft altijd wringen. Ik hoop daarom dat meer Nederlanders dit beleid niet meer accepteren, om het algemeen belang, wat zal resulteren in algemeen eigenbelang; recht, betrokkenheid, samenhang en vrede.
nederlandvrij
18 januari 2010 om 07:38
Vanzelfsprekend is Nederland allang klaar voor een republiek. Het feit dat we nog steeds een koningin hebben, die naast het maken van complotten met enkele Bilderbergers, niet veel voor ons doet, maakt dat wij meer een corporatieve monarchie zijn. We geloven natuurlijk graag in het democratisch proces, maar dat proces is toch eigenlijk maar een slecht toneelstuk.
Eduard
9 februari 2010 om 15:27
Volledig mee eens dat het politieke systeem in Nederland totaal verouderd is. De overheid is er al lang niet meer voor de burger en pakt stelselmatig lang bevochten rechten en verworvenheden van burgers af. Onder het mom van normen en waarden wordt de gewone burger steeds meer rechten ontnomen en wordt de wurggreep die de overheid op de (brave) burger heeft steeds verder aangehaald. Echte criminaliteit wordt niet of nauwelijks aangepakt maar de gemiddelde brave burger kan nog geen scheet verkeerd laten of hij of zij wordt met hoge boetes en/of sancties keihard aangepakt. Met opgeheven vingertje wordt schande gesproken van de misstanden elders ter wereld terwijl hier het kankergezwel van criminaliteit, corruptie,onnozelheid en arrogantie van de politieke en daarmee sterk verweven financiele elite vrolijk doorwoekerd. Echte keus is er zelfs een keer in de vier jaar dat we mogen stemmen niet.Na elke nieuwe verkiezing zitten in principe dezelfde poppetjes weer op het pluche. Hooguit zijn hun posities daarbij iets veranderd. Het probleem is echter dat de meerderheid van het stemvee dat nog steeds niet in de gaten heeft. Veel mensen stemmen traditioneel op de partij waar ze altijd al op gestemd hebben. Balkenende is zo’n keurige man met normen en waarden dus hij zal wel het beste met ons voorhebben.De VVD was er nou eenmaal voor de ondernemers,dus die blijven daar op stemmen. Allochtonen en mensen die nog steeds denken dat PvdA betekent Partij voor de Arbeid(ers) stemmen daarop. Geert Wilders zal waarschijnlijk bij de volgende verkiezingen hoog scoren omdat hij dingen durft te zeggen die veel mensen denken. Maar ook hij zal de meeste van zijn stemmers teleurstellen want er zal toch weer een coalitie gevormd moeten worden met de gevestigde orde. Bovendien is Wilders in principe een VVD er en de mensen die dadelijk massaal op hem gaan stemmen zijn m.i. juist de mensen die tot de zogenaamde arbeidersklasse behoren. Jantje modaal en daaronder zullen dus van een koude kermis thuiskomen want zij zijn wel de laatste waar Wilders straks voor op zal komen! Hoog tijd dus om het hele systeem grondig te renoveren. De gevestigde orde heeft hier echter geen enkel belang bij,dus zou dat alleen kunnen gebeuren als er een massale volksopstand zou uitbreken die geleid zou moeten worden door bevlogen mensen met verstand van zaken en een hele hoop overtuigingskracht. Ten eerste zijn die er momenteel niet, ten tweede zou de gevestigde orde zich met alle mogenlijke middelen tegen zoiets verzetten. De enige mogelijkheid om te protesteren is m.i. NIET stemmen,maar dan ook massaal en daarbij in grote volksdemonstraties eisen dat het hele politieke systeem op de schop gaat en de bevolking weer ECHT iets te zeggen krijgt.
vanderhoorn
23 februari 2010 om 17:33
Enkele commentaren:
Over het stuk van de eerste kamer:
“Slechts als meer dan 50% van de alle kiezers meldt dat ze tegen zijn wordt de wet, het voorstel afgewezen en anders gewoon van kracht.”
Levert dit geen probleem op dat noodzakelijke impopulaire maatregelen nooit worden doorgevoerd? Dus dat de slagkracht van het kabinet daarmee wordt beperkt?
Over het afschaffen van de provincies:
De provincies zijn nu bijv. verantwoordelijk voor de aanleg van provinciale wegen e.d. en ze kunnen gemeentes verplichten mee te werken hieraan, juist om te voorkomen dat gemeentes een ‘not-in-my-backyard’-policy volgen. Het afschaffen van provincies haalt deze slagkracht onderuit, denk ik.
Daarnaast: is het een probleem dat bepaalde provincies minder inwoners heeft dan andere provincies? Dat lijkt me niet, zolang de provincies weinig invloed hebben op het landelijk bestuur.
Over gemeenten:
Ik vraag me af waarom de gemeenteraadsverkiezingen voor het gehele land op hetzelfde moment moet? Dan wordt het meer een afspiegeling van het landelijke sentiment. Juist bij gespreide verkiezingen (elke gemeente een andere dag) kijken mensen meer naar lokale issues.
Verder zitten er wel interessante stukken tussen.
Nederlandse democratie failliet
10 maart 2010 om 09:37
[...] klimaat in Nederland kwam ik terecht op de website van trendwatcher Maurice de Hond. Tijd voor vernieuwing van de democratie volgens Maurice. In 2003 deed hij onderzoek naar het falende democratische syteem in Nederland. De [...]